Tiroid bezi kanseri.Kanser nedir nasıl bir hastalıktır sebepleri ve belirtileri nelerdir kanser tedavisinde hangi yöntemler kullanılır kanser için bitkisel çözüm var mıdır merak ettiklerinizi bu yazıda okuyabilirsiniz...
Tiroid Kanserli Kişide Ne Gibi Belirtiler Olur?
Tiroid kanserli hastaların çoğunda hiçbir belirti veya şikayet yoktur.
Bir kısmında boyunda bir şişlik gelişir ; çoğunda ise bir nodülden
yapılan biyopsi sonucu kanser saptanır. Biyopsi normal çıktığı halde
ameliyat edilen bezin nodül dışındaki bir alanında bazen milimetrik
boyutta küçük kanser odağı saptanabilir. Tiroid bezinin hızlı büyümesi
ve sert olması kanser şüphesini artırır. Ses kısıklığı ve boyunda lenf
bezlerinin şişmesi de tiroid kanser şüphesini artırır.
Bazen özellikle çocuklarda boyundaki lenf bezlerindeki büyüme ilk bulgu
olabilir. Çok nadiren bir kanser ağrılı ve baskı şikayetleri dediğimiz
ses kısıklığı, nefes darlığı veya yeme zorluğu ile ortaya çıkar. Bazen
hastalar ilk olarak vücudun diğer tarafındaki lenf bezi büyüklüğü, kemik
kırıkları veya çok nadiren tiroid bezi fazla çalışması (hipertiroidizm)
ile karşımıza çıkabilir. Bununla beraber çoğu hastada hiçbir şikayet
yoktur.
Boyundaki kitlenin veya nodülün nefes borusuna yapışık olması, sert
olması, son zamanlarda hızlı büyümesi, yeme zorluğu, ses kısıklığı veya
ses kalınlaşması ve büyümüş lenf bezleri kanser olasılığını
kuvvetlendirir.
Tiroid kanseri Nasıl Teşhis Edilir?
Tiroid kanser teşhisi nodülden veya boyundaki kitleden yapılan iğne
biyopsisi ile konur. Biyopsi ile alınan hücreler patoloji
laboratuvarında mikroskop altında incelenerek kanser olup olmadığı
anlaşılır. Biyopsi dışında bir nodülün kanser olup olmadığını anlayacak
başka bir tetkik yoktur. Tiroid kanserleri bazen başka nedenlerle
ameliyat edilen tiroid bezinde patolojik inceleme sırasında tesadüfen de
teşhis edilebilir.
Kaç Türlü Tiroid Kanseri Vardır?
Kabaca 4 türlü tiroid kanseri vardır:
1-Papiller Tiroid kanseri
2-Folliküler Tiroid kanseri
3-Medüller tiroid kanseri
4-Anaplastik tiroid kanseri
En sık görülen tiroid kanseri papiller kanserdir. Folliküler kanser
papiller kansere göre daha az görülür. Papiller ve folliküler kanserin
her ikisine birden ‘’Diferansiye tiroid kanserleri’’ adı da verilir ve
bu iki kanserin tedavileri benzerlik gösterir. Papiller ve folliküler
kanserleri tiroglobulin adı verilen bir protein yapar ve salgılarlar.
Ameliyat olmuş bir kanser hastasında tiroglobulinin kanda yükselmesi
kanserin vücutta olduğu veya nüks ettiği anlamına gelir.
Bazen hem papiller hem de folliküler kanserler 0.5 cm çapında küçük
lezyonlar şeklinde olabilir. Bunlar genellikle iyi seyirli olsalar da
bazen yayılım yapabilirler. Bu nedenle biz küçük de olsalar tüm
kanserlerde tiroid bezinin tamamen alınıp arkasından radyoaktif iyot
tedavisini seçmekteyiz.
En Sık Görülen ve En İyi Seyreden Tiroid Kanseri papiller kanserdir:
Papiller kanser tüm tiroid kanserlerinin % 75-80’ni oluşturur. Papiller
kanser genellikle iyi gidişlidir; ancak çok nadir görülen uzun hücreli (
Tall hücreli) varyant, Kolumnar hücreli varyant ve Diffüz sklerozan
varyant olarak isimlendirilen türleri hızlı seyreder.
Papiller kanser her yaşta ve çocuklukta da görülebilir, ancak 30-40
yaşlarında sıklığı artar. Hastaların yarısında tiroid bezinin birçok
yerinde aynı anda papiller kanser bulunur. Boyundaki lenf bezlerine ve
akciğere metastaz (yayılım) yapabilir. Bu kanser daha çok lenf bezleri
yoluyla yayılır. Papiller kanser tiroid bezinde uzun zaman sessiz
kalabilir ve hiç bir şikayet ve belirti vermeden veya ölüme neden
olmadan yıllarca mevcut olabilir.
Genç erişkinlerde papiller kanser genellikle iyi seyirlidir ve 40 yaş
altında nadiren ölüme neden olur. Yaşlı hastalarda ise daha hızlı
seyreder. Boyunda lenf bezlerinde kanser yayılımının olması genç
erişkinlerde kötü bir risk taşımasa da, 40 yaş üzerindeki hastalarda
hastalığın hızlı bir seyir göstereceğine işaret eder.
İkinci Sıklıkta Görülen Folliküler kanser :
Folliküler kanser tiroid kanserlerinin %11-15’ini oluşturur. Bu kanser
damar ve tiroid bezi kapsülü denen tiroid bezini dıştan çevreleyen zara
yayılım yapar. Kapsüle yayılım varsa nadiren başka organlara yayılır ve
iyi gidişlidir. Damar yayılımı olanlarda kanser daha hızlı seyreder.
Folliküler kanser daha çok kan dolaşımı yoluyla yayılır. Akciğer, kemik ve az olarak beyin ve karaciğere yayılır.
Folliküler kanserin daha kötü seyreden Hurthle hücreli tipi ve insüler kanser tipi de vardır.
Folliküler kanser papiller kansere göre daha yaşlılarda oluşur ve 50’li
yaşlarda fazla görülür. Folliküler kanser sıklıkla yavaş büyüyen bir
tiroid kitlesi şeklinde gelişir ve ilk tanı konulduğunda hastaların %
25’inde tiroid bezi dışında yayılım, % 5-10’unda boyun lenf bezlerinde
metastaz ve %10-20’sinde ise uzak organlarda metastaz (yayılma) vardır.
Tiroid bezini çevreleyen kaslara ve nefes borusuna direk yayılım
karakteristik özelliğidir ve tamamen ameliyatla ile temizlenebilmesi bu
özelliğine bağlıdır.
Folliküler kanser akciğer ve kemiğe metastaz yapma eğilimindedir.
Kanda Kalsitonin Hormonunu artıran Medüller Tiroid Kanseri (MTK):
Medüller kanser, tiroid kanserlerinin % 6-8’ ini yapar. Medüller
kanserin % 75’i ailesel değildir, ancak %25’i ailesel veya kalıtımsal
özellik gösterir. Bu nedenle medüller kanserli hastaların aileleri ve
çocukları bu kanser yönünden taranır. Medüller kanser tiroid bezindeki
kalsitonin hormonu salgılayan C hücrelerinin kanseri olduğu için bu
hastaların kanlarında kalsitonin hormonu yükselir. Ameliyat sonrası
kalsitonin düşer. Buna karşılık ameliyat sonrası kalsitonin artmaya
devam ederse medüller kanser nüks etmiş demektir. Nodüler guatrlı bir
hastada kanda aşırı kalsitonin hormonu varsa medüller kanserden
şüphelenilir. Tanı için nodüle biyopsi yapılır. Operasyon öncesi
medüller kanser tanısı konursa birlikte olabilecek olan paratiroid
hastalığı ve feokromasitoma denen böbreküstü bezi hastalığı için
ameliyat öncesi kan kalsiyumu, paratiroid hormonu, kan kateşolaminleri
ve idrarda metanefrin tetkikleri ölçülür. Ayrıca ultrason , tomografi
veya MRI ile boyun, karın ve göğüs taranır.
Medüller kanserli hastaların % 30’unda yüzde kızarma, ishal ve yorgunluk olabilir.
Medüller kanserde diğer tiroid kanserlerinde olduğu gibi ameliyatla
tiroid bezinin hepsi alınır. Lenf bezlerinde kanser yayılımı varsa hepsi
ameliyatla çıkarılır. Ameliyattan sonraki 8-12nci haftada kalsitonin
ölçülür. Kalsitonin yüksek ise kanser yine var demektir. Kanserin yerini
bulmak için ultrason, tomografi, MR, sestamibi sintigrafisi, MIBG
sintigrafisi, DMSA sintigrafisi ve oktreotid sintigrafisi gibi tetkikler
yapılarak kanserin yeri bulunmaya çalışılır.
Ameliyat olan medüller kanserli hastalarda kalsitonin ölçümü hastanın
takibinde nüksün ve tümör odağının saptanmasında faydalıdır. Eğer
kalsitonin ameliyat sonrası 10 pg/ml’den küçük ise hastalık yok olmuş
kabul edilir. Ancak iyi bir ameliyat sonrası bile kalsitoninin normale
inmeme oranı % 40-60 arasında değişmektedir. Kalsitonin salgılayan
kanser odağını saptamak çoğu hastada da mümkün olmamaktadır. Özellikle
kalsitonin düzeyinin 50 pg/ml’nin altında olduğu hastalarda kanser
odağını saptamak zordur.
Ameliyat sonrası kalan tiroid dokusu için radyoaktif iyot tedavisi
yapılır. Devam eden veya nüks eden medüller kanserde en iyi tedavi
cerrahidir. Çıkarılabildiği kadar ameliyatla tümör çıkarılır. Çünkü
diğer tedavilerin etkisi azdır ve radyoaktif iyot tedavisi faydalı
olmaz.
İlerleyen ve ameliyatla çıkarılamayan tümörlerde radyoterapi (ışın tedavisi) ve kemoterapi uygulanabilir.
Tiroid Kanserleri Nasıl Tedavi Edilir?
Tüm tiroid kanserli hastalarda (tümör çapı ne olursa olsun) mutlaka
uygulanması gereken dört tedavi basamağı vardır ve bunlar sırasıyla
şöyledir:
1. Ameliyat: Ameliyatla tiroid bezinin hepsi çıkarılır.
2. Radyoaktif iyot tedavisi: Ameliyattan 4-6 hafta sonra radyoaktif iyot tedavisi yapılır.
3. Levotiroksin ilacı ile tedavi
4. Belirli aralarla takip: Tiroglobulin, tiroglobulin antikoru ve vücut taraması ile takip yapılır.
Bu tedavi basamakları uygulanan tiroid kanserli hastalarda kanser
çoğunlukla yok olmaktadır. Ancak ameliyat yetersiz yapılırsa veya tiroid
bezinin hepsi alınmaz ise; yahut da radyoaktif iyot tedavisi yapılmaz
ise kanser nüksü sık görülmektedir.