Alışveriş Sepeti
Okuduğunuz makale ile ilgili aklınıza takılan sorular için uzman kadromuz hizmetinizde.

Sorunuzu sorun, uzman kadromuz sorunuzun cevabını hemen e-posta adresinize göndersin.
Uzmana Sor
Hücresel Yaşlanma
Hastalığınız hakkında merak ettiklerinizi uzmanımıza sormak için tıklayın, hemen cevaplasın.

Hücresel yaşlanma, hücrelerin. yaşam sürelerinin ve proliferatif kapasitelerinin ilerleyici olarak azalmasının, hücresel ve moleküler zedelenmeye neden olan dış etkenlere sürekli olarak maruz kalmanın yol açtığı etkilerin sonucudur. Yaşlanma süreci mantarlardaninsanlara kadar korunmuştur ve -en azından basitmodelli organizmalarda- az sayıda gen tarafından düzenlenmişgibi görünmektedir. Yaşlarımasın belli genlertarafından düzenlendiği düşüncesi; bunun moleküler yolaklarınınbelirlenmesi ve bir zamanlar olanaksız gibigörünen bu sürece müdahale edilmesi yönünde olağanüstüilgi doğurmuştur. Hücresel yaşlananda birkaç mekanizmanınrolü olduğu düşünülmektedir.

• DNA zedelenmesi. Hücresel yaşlanma, normal DNA replikasyonu sırasında oluşabilen ve serbest radikaller tarafından pekiştirilen DNA zedelenmesinin artışı ile ilişkilidir. çoğu DNA zedelenmesi DNA onarırnı enzimleri tarafından giderilirse de bazıları kalır ve hücre yaşlandıkça bunlar birikir. Bazı yaşlanma sendromlarında DNA onarım mekanizmalında defektler vardır; DNA zedelenmesine yanıtları güçlendirildiğinde veya DNA 'yı daha dayanıklı kılan proteinler verildiğinde model hayvanların yaşam süreleri artırılabilir. Aslında, çoğu canlı türünde yaşam süresini en tutarlı biçimde uzatan girişim, kalori kısıtlamasıdır. Son zamanlarda, kalori kısıtlamasının histon deasetilaz olarak fonksiyon gören Sir2 gibi, Sirtuin ailesinden proteinleri aktifleştiren bir Stres düzeyi oluşturduğu öne sürülmüştür. Bu proteinler, DNA onarım enzimlerini deasetilaz ederek aktifleştirebilir ve böylece DNA'yı oturtulmuş edebilir. Bu proteinlerin eksiliğinde DNA zedelenmeye daha açıktır.

• Hücre replik asyönünün azalması. Tüm normal hücrelerin sınırlı bir çoğalma kapasitesi vardır ve belli sayıda bölünmeden sonra, hücreler replikatif Yaşlılık denen bölünemedikleri bir son dönemde kalırlar. Yaşlanma, hücrelerde ilerleyici replikatif yaşlılık ile birliktedir. Çocukların hücreleri, Yaşlarınkine göre daha çok kez bölünme kapasitesine sahiptir. Tam aksine, erken yaşlanma ile karakterli nadir bir hastalık olan Werner sendromunda hastalardan alınan hücrelerin in vitro yaşam süresi belirgin olarak azalmıştır. İnsan hücrelerinde replikatif yaşlılığın mekanizmasında, telomerlerin tam olarak yenilenmemesi ve gittikçe kısalması vardır. Bu da, sonunda, hücre siklusunun durmasına neden olur. Telomerler, kromozomların uçlarında bulunan, kromozom uçlarının tam replikasyonunun sağlanmasında, uçların birbirine yapışmasının ve parçalanmasının önlenmesinde önemi olan; kısa, yinelenen DNA dizileridir. Somatik hücreler replikasyon gösterdiğinde telomerin küçük bir kısmı replike olmaz ve telomerler gittikçe kısalır. Telomerler kısaldıkça kromozomların uçları korunamaz olur ve kırık DNA olarak görülürler bu da hücre siklusunun durması demektir.

Telomerlerin uzunluğu, normalde telomeraz adlı enzim aracılığıyla nükleotid eklenmesiyle sağlarur. Telomeraz, kromozomların uçlarına nükleotid eklemek için kendi RNA'sını şablon olarak kullanan özel bir RNA-protein kompleksidir. Telomeraz aktivitesi germ hücrelerinde bulunur; kök hücrelerde de düşük düzeylerde vardır; ancak, çoğu somatik dokuda bulunmaz (Şekil 1-31). Bu nedenle, hücreler yaşlandıkça telomerleri kısalır ve hücre siklusundan çıkarlar. Sonuç, zarar gören hücrelerin yerine yeni hücreler koyma yeteneğinin kaybolmasıdır. Tam aksine, ölümsüz kanser hücrelerinde, telomeraz yeniden aktifleşmiştir ve telomerler kısalmaz. Bu da, telomer uzamasının tümör oluşumunda önemli -belki de mutlaka olması gereken bir adım olduğunu düşündürür, Bu, Bölüm 6'da daha kapsamlı olarak ele alınmıştır. Bu çok parlak gözlemlere karşın, telomeraz aktivitesi ve telomer uzunluğu ile yaşlanma ve kanser arasındaki ilişkiler henüz tam olarak anlaşılmış değildir.

• Dokudaki kök hücrelerin rejeneratif kapasitesinde azalma. Yakın zamandaki çalışmalar, yaşlarıma ilebirlikte kök hücrelerde p16 (CDKN2A) proteininin biriktiğini, bunların kendilerini yenileme kapasitesiningittikçe kaybolduğunu göstermektedir. Belirtildiği gibi, p16 hücre siklusunun fizyolojikbir inhibitörüdür; delesyonu veya iş göremez hale getirenmutasyonları kanser gelişimi ile ilişkilidir.

• Metabolik hasarın birikmesi. Hücrenin yaşam süresi aynı zamanda, hücre içinde gerçekleşen metabolik olayların neden olduğu zedelenme ile bunu onarabilen moleküler yanıtların karşı duruşu arasındaki dengeyede bağlıdır. Reaktif oksijen türevleri, normal metabolizmada yer alan bir grup potansiyel toksik üründür.

Bu bölümün önceki kısımlarında belirttiğimiz gibi; oksidatif fosforilasyonun bu yan ürünleri, proteirılerde, lipidlerde ve nükleik asitlerde kovalent modifikasyonlara yol açar. İyonlaştırıcı radyasyon gibi çevresel etkilere yinelenen biçimde maruz kalma ve Antioksidan savunma mekanizmalarının gittikçe zayıflaması da oksidatif zedelenmenin artışına neden olur. Hücreler yaşlandıkça, zedelenmiş hücre organelleri birikir. Bu, anormal veya istenmeyen hücre içi proteinlerin ortadan kaldırılmasını sağlayan bir proteolitik makine olan proteazornun fonksiyonlarının azalmasının da sonucu olabilir.

• Caenorhabditis elegans kurtçuğu gibi model organizmalardaki çalışmalar, insülin benzeri büyüme faktörü gibi faktörlerin ve bunlar tarafından tetiklenen hücre içi sinyal yolaklarının, yaşam süresini azalttığım göstermiştir. Altta yatan mekanizmalar tam olarak anlaşılamamıştır ama bu büyüme faktörleri, hücresel stres karşısında Sir2 yatlarım hafif-Ieterek DNA 'nın stabilitesini azaltabilir. Bu bölümde tamamlanan çeşitli hücresel bozukluk ve adaptasyonların; hücrenin büyüklüğü, büyümesi ve fonksiyonundan akut hücre zedelenesinin geri dönüşlü ve geri dönüşsüz biçimlerine ve apoptozin temsil ettiği düzenli biçimde hücre ölümüne kadar geniş bir spektrumu kapladığı görülmektedir. Tüm organ zedelenmeleri ve sonuçta tüm klinik hastalıklar hücrelerin yapılarında ve fonksiyonlarındaki bozukluklardan kaynaklandığı için, bu kitabın her yerinde bu değişimlere gönderme yapılmıştır.

Yorumlar Konuya Yorum Yapın

Konu ile ilgili düşüncelerinizi paylaşın.

Diğer Makaleler
  • Bağ Dokusu İle Onarım
  • Benign Ve Malign Neoplazmaların Karakteristikleri
  • Büyüme Faktör Reseptörleri
  • Büyüme Hızı
  • Coğrafi Ve Çevresel Faktörler
  • Efektör Hücreler
  • Epidemiyoloji
  • Frajil X Sendrom Özeti
  • Hipersensitivite Hastalıklarının Tipleri
  • Hücresel İmmünite T Lenfositlerin Aktivasyonu Ve Hücrelerdeki Mikroplara Eliminasyonu
  • Hümoral İmmünite B Lenfositlerin Aktivasyonu Ve Ekstrasellüler Mikropların Eliminasyonu
  • İmmün Cevapların Azalması Ve İmmünolojik Bellek
  • İnfeksiyonların Rolü Ve Doku Hasarı
  • Kimyasal (Toksik) Zedelenme
  • Klinik Ve Patolojik Belirtiler
  • Mutasyonlar
  • Neoplazi
  • Normal İmmün Cevapların Gözden Geçirilmesi Özeti
  • Paraneoplastik Sendromlar
  • Patolojiye Giriş
  • Reseptör Proteinlerdeki Mutasyonların Neden Olduğu Hastalıklar
  • 5Q Delesyonlu Myelodiplazi
  • A, B, O Sınıflanması Kan Grupları
  • Adenomatüz Polipozis Koli (3 Katenin Yolu)
  • Ağır Anemi Ve Mikrositoz
  • Ağır Dissemine İntravasküler Koagülasyonda Transfüzyon
  • Ağır Kansızlık
  • Ağır Sepsis Ve Septik Şok Tedavisi
  • Ağır Sepsisle Ilişkisi
  • Agır Ve Hafif Zincir Hastalıkları
  • Ağızdan Alınan Pıhtılaşmayı Önleyici İlaçlar
  • Aids’li Hastalar İçin İlaçlar
  • Ailesel Hiperkolesterolemi Özeti
  • Akut Ekstravasküler Hemoliz
  • Akut Hemolitik Kriz
  • Akut İnflamasyon
  • Akut İnflamasyonda Ardışık Basamaklar Özeti
  • Akut İnflamasyonda Vasküler Reaksiyonlar Özeti
  • Akut İnflamasyonu Uyaranlar
  • Akut İnflamasyonun Morfolojik Paternleri
  • Akut İnflamasyonun Sonuçları
  • Akut İnflamatuar Durumlar
  • Akut Intermitan Porfiri
  • Akut İntermittan Porfiri
  • Akut Intravasküler Hemoliz
  • Akut Lenfositik Lösemi
  • Akut Myeloid Lösemiler
  • Akut Nonspesifik Lenfadenit
  • Akyuvar Kaynaklı Alkali Fosfataz
  • Albümin
  • Alkali Fosfataz
  • Allojenik Kemik Iliği Nakli
  • Alyuvarlar
  • Amiloidozis
  • Amiloidozis Özeti
  • Ampirik Antibiyotik Tedavisi
  • Analeptik
  • Androjen Tedavisi
  • Anemi (Kansızlık) Nedir?
  • Anemi 2
  • Anemi Nasıl Oluşur
  • Anemi Sınıflandırması
  • Anemiden Korunmak İçin Nelere Dikkat Edilmelidir?
  • Aneminin En Önemli Belirtileri Nelerdir?
  • Aneminin Nedenleri Nedir?
  • Aneminin Sonuçları Nelerdir?
  • Anemiye Klinik Yaklasım
  • Anjiyoimmünoblastik Lenfadenopati
  • Anormal Hücre İçi Birikimler Ve Kalsifikasyonlar Özeti
  • Anstabil Hemoglobinler
  • Anti-Glomerüler Bazal Membran Antikor (Tip I) Kresentik Glomerulonefrit
  • Antifosfolipid Antikorlar
  • Antijen Sunan Hücreler (Apc)
  • Antikor Aracılı Hastalıklar (Tip Ii Hipersensitivite)
  • Antikor Aracılı Hastalıkların Mekanizmaları
  • Antikorlar Ve İmmün Komplekslerin Neden Olduğu Hastalıkların Patogenezi
  • Antiplateket İlaçlar
  • Antitrombotik Özellikler
  • Apoptoz
  • Apoptoz Mekanizmaları
  • Apoptoz Nedenleri
  • Apoptoz Örnekleri
  • Apoptoz Özeti
  • Apoptozdan Kaçınma
  • Apoptozdan Kaçış Özeti
  • Argatroban
  • Arteriyel Trombotik Hastalık
  • Arteriyel Tromboz Veya Tromboembolizm
  • Artmış Kırmızı Kan Hücre Yıkımı
  • Aşırı Blastlı Dirençli Anemi (Raeb)
  • Aşırı İnsülin Salgılanması
  • Asit Fosfataz
  • Aso İncelemenin Sınırları
  • Aso İşlevi
  • Aso Nedir?
  • Aso Sonuçları
  • Ataxia Telenjiektazi
  • Atipik Kalıtım Pateni Olan Tek Gen Hastalıklar
  • Atp Kaybı
  • Atrofi
  • Ayırıcı Tanı
  • Ayırıcı Tanı 1
  • Az Hacim Kronik Kan Kaybı
  • Azalmış Eritropoetin Cevabı Ile İlişkili Anemiler
  • B Hücreleri
  • B Hücreleri 2
  • B Hücreli Kll
  • B Lenfositler
  • Bağışıklık Sistemindeki Rolü
  • Bağlantı Analizi (Linkage Analysis)
  • Bakteriyel Hasar Mekanizmaları
  • Başka Şekilde Sınıflanmamış Akut Myeloid Lösemi
  • Başlıca Hemoglobin Tipleri
  • Bazal Ve Uyarılmış Eritropoez
  • Belirgin Karaciğer Hastalığı
  • Belirli Kanserli Hastalar
  • Benign Ve Malign Tümörlerin Özellikleri Özeti
  • Beyaz Kan Hücrelerinin Neoplastik Proliferasyonları
  • Beyaz Kan Hücresi Hastalıkları
  • Birincil Aşırı Pıhtılaşma Durumları
  • Birincil Aşırı Pıhtılaşma Durumları 1
  • Bivoterörizmin Ajanları
  • Böbrek Hastalığı Anemisi
  • Bronşial Karsinoidler
  • Brusellozun Serolojik Tanısı
  • Büyük Granüler Lenfositik (Lgl) Hastalık
  • Büyük Hacimli Kan Kaybı
  • Büyüme Faktör Tedavisi
  • Büyüme Faktörleri
  • Büyüme Faktörleri, Reseptörler Ve Sinyal Transdüksiyonu
  • Büyüme Faktörlerinin Doğası Ve Etki Mekanizmaları
  • Büyüme Faktörü Reseptörlerinin Sinyal Mekanizmaları
  • Büyüme Sinyalinde Kendine Yeterlilik
  • Büyümeyi İnhibe Eden Sinyallere Duyarsızlık
  • Büyümeyi İnhibe Eden Sinyallere Duyarsızlık Özeti
  • Çok Basamaklı Multi Step Karsinogenezin Moleküler Temeli
  • Çok Kökenli Displazili Dirençli Sitopeni (Rcmd)
  • Çoklu İlaç Kemoterapisi Veya Kemik İliği Tranplantasyonu İle İlişkisi
  • Çoklu İlaç Kemoterapisi Veya Kemik İliği Tranplantasyonu İle İlişkisi
  • Çoklu Ilaç Rejimieri Ve Yeni Tedaviler
  • Common Variable İmmün Yetmezlik
  • Cotozomları İlgilendiren Sitogenetik Hastalıklar
  • Dağılım Bozuklukları
  • Dağılım Bozuklukları 2
  • Daha Az Ağır Dic’in Tedavisi
  • Daha Az Hacim Daha Yavaş Kan Kaybı
  • Dalağın Rolü
  • Damar Yapısı
  • Danaparoid
  • Deguglielmo Sendromu
  • Demir Alımının Monitorizasyonu
  • Demir Depo Yokluğu
  • Demir Eksikliği
  • Demir Eksikliği Anemisi
  • Demir Eksikliği Anemisi 2
  • Demir Eksikliği Durumunun Nedeni
  • Demir Eksikliği Eritropoezi
  • Demir Eksikliği Kan Tahlilleri
  • Demir Emilim Ve Taşınmasının Genetik Kontrolü
  • Demir Emilimi Kan Tahlilleri
  • Demir Kaybı
  • Demir Nütrisyonu
  • Demir Şelasyon Tedavisi
  • Demir Şelasyon Tedavisi
  • Demir Transportu
  • Demir Yüklenmesi Artropatisi
  • Demir Yüklenmesi Riski Taşıyan Hastalar
  • Demirin Depolanması, Transportu Ve Emilimi
  • Demirin Uzaklaştırılmasının Etkileri
  • Dendritik Hücreler
  • Derin Ven Trombozu
  • Detoks / Kanı Temizlemek Için Doğal Destek
  • Diabet Ve Hepatik Siroz
  • Diamond-Blackfan Anemisi
  • Diferansiasyon Ve Anaplazi
  • Diğer Apc’ler
  • Diğer Klinik Özellikler
  • Diğer Lenfoid Neoplaziler
  • Diğer Prezentasyonlar
  • Diğer Yüksek Risk Durumları
  • Dış Kanama 2
  • Dışarıdan Baskı (Kanama)
  • Disfibrinojenemi
  • Diskeratozis Konjenita
  • Displastik Ve Sideroblastik Anemiler
  • Displastik Ve Sideroblastik Anemiler
  • Disproteinemiler
  • Dissemine (Yaygın) İntravasküler Koagülasyo
  • Diyet Demir Içeriği
  • Diyetin Glisemik İndeksini Düşürmek Için
  • Dna Mutasyonlarının Pcr Analizi İle Doğrudan Gösterilmesi
  • Dna’Nın Ve Proteinlerin Zedelenmesi
  • Doğal İmmünite Komponentlerinin Genetik Yetmezlikleri
  • Doğal Katil (Natural Killer) Hücreler
  • Dogal Ve Kazanılmış İmmünile
  • Doğrudan Etki Gösteren Ajanlar
  • Doku Onarımı Dejenerasyon İyileşme Ve Fibrozis
  • Dokuların Çoğalma Kapasitesi
  • Dolaşımdaki İmmün Kompleksler Tarafından Oluşturulan Nefrit
  • Dolaşımdaki Ve Depodaki Nötrofil Sayısını Etkileyen Faktörler
  • Dolaylı (İndirekt) Etki Gösteren Ajanlar
  • Düşük Dereceli Lefomalar
  • Düşük Dereceli Lenfomanın Tedavisi
  • Düşük Dereceli Yangın Damar İçi Pıhtılaşma
  • Düşük Glisemik İndeksli Diyetlerin Yararları
  • Düşük Molekül Ağırlıklı Heparin
  • Düzensiz Proliferasyonu Uyaran Onkogenler (Büyüme Sinyalinde Kendine Yeterlilik) Özeti
  • Ecm Ve Dokunun Yeniden Şekillenmesi (Remodeling)
  • Edinilmiş İmmün Yetmezlik Bozukluklar
  • Edinilmiş İmmün Yetmezlik Sedromu (Aids)
  • Edinsel Preneoplastik Bozukluklar
  • Edinsel Trombosit Işlev Bozuklukları
  • Ekstrasellüler Matriks (Ecm) Invazyonu
  • Ekstraselüler Matriks (Ecm) Ve Hücre-Matriks Etkileşimleri
  • Ekstraselüler Matriksin Bileşenler
  • Ekstraselüler Matriksin Görevleri
  • Ekstrinsik Ve Ortak Yol Koagülopatileri
  • Elektriksel Zedelenme
  • Elektroforez Nasıl Uygulanır?
  • Elektroforez Nedir?
  • Embolizm
  • Embolizm 2
  • Embolizm Özeti
  • Endotel
  • Endotel Hücrelerinin Koagülasyona Katkısı Özeti
  • Enfeksiyona Nötrofillerin Cevabı
  • Enfeksiyonlara Eğilim
  • Enzim Proteinlerindeki Mutasyonların Neden Olduğu Hastalıklar
  • Epigenetik Değişiklikler
  • Eritroid Kemik İliği Cevabı
  • Eritroit İlik Üretimi
  • Eritropoetik Protoporfiri
  • Eritropoetik Protoporfiri 2
  • Eritropoetin Tedavisi
  • Eritrosit Hastalıkları
  • Eritrosit Transfüzyonu
  • Eritrosit Üretimi
  • Eritrosit Yapısı
  • Eritrositlerin Oksijen Dağıtımı
  • Erken Tip I Hipersensitivite Özeti
  • Evre Ib-Iib Ve Iiia
  • Evre Iii Ve Iv
  • Evre L Ve Ll:kötü Prognostik Hastalık
  • Evre La Ve Lla Iyi Prognostik Hastalık
  • Evreleme Laparotomisi
  • Fagositoz Ve Bakteriyel Öldürme
  • Faktör Vlll Vwf Kompleksi Eksikliği
  • Faktör Xi Eksikliği
  • Faktör Xiii Eksikliği
  • Farmakokinetik
  • Farmakokinetik 2
  • Farmakokinetik 3
  • Farmakokinetik 4
  • Fenilketonüri Özeti
  • Fenotik Sınıflandırma
  • Fenotipik Sınıflandırma
  • Feokromositom
  • Fetal Dolaşım
  • Fetal Hemoglobin Üretimin Uyarılması
  • Fibroblast Göçü (Migrasyonu) Ve Ecm Depolanması (Skar Oluşumu)
  • Fırsatçı Küfler
  • Fizik Muayene
  • Fizik Muayene 2
  • Fiziksel Ajanlarla Zedelenme
  • Flebotomi Tedavisi
  • Floresan İn Situ Hibridizasyon
  • Flt 3 Ligandı
  • Folat Ve Vitamin B12 Alımı
  • Folik Asit Eksikliği Nedenleri
  • Folik Asit Preparatları
  • Folik Asitin Emilim Ve Dağılımı
  • Fondaparıux
  • Fonksiyonel Farklanma
  • Fonksiyonel Farklanma 2
  • Fosfor
  • Fraksiyone Olmayan Heparin
  • Gaucher Hastalığı
  • Gebelik Ve Oral Kontraseptif Kullanımı
  • Gebelikte Albümin
  • Geç Tip Hipersensitivite
  • Geleneksel Tedavi
  • Gelişim Anomalileri
  • Gen Ekspresyon Profili
  • Gen Tedavisi
  • Gen Yeniden Düzenleme Paterni
  • Gen Yeniden Düzenlenme Paterni
  • Genel Klavuzlar
  • Genel Kurallar
  • Genetik Analiz Endikasyonları
  • Genetik Anormalliklerle Birlikte Olan Akut Myeloid Lösemi
  • Genetik Hastalıklar
  • Genetik Hastalıkların Moleküler Tanısı
  • Genetik Hastalıkların Tanısı
  • Genetik Sınıflama
  • Genomik Imprinting Prader Willi Ve Angelman Sendromlar
  • Genomik Imprinting Özeti
  • Genomik İnstabilite Değişkenlik Malignite Gelişimi Özeti
  • Genomun Değişkenliği Malignite Gelişimi
  • Geri Dönüşlü Zedelenme
  • Glikojen
  • Hücresel

    Yaşlanma