|
Yetiştiği yer ve
çeşitleri:
Hemen her yerde yetişir. Mısrî ve Kıbtî olmak üzere iki
çeşittir.
Kutlanılan maddesi:Çiçekleri,
unu, kabuğu.
Tıbbî Özellik ve Faydaları:
Bakla, gıda yönünden çok zengindir. Baklanın taze olanının faydalan daha
çoktur. Hazmı kolay, besleyici bir bitkidir. Çiçekleri zamanında,
gölgede kurutulur ve kapalı kutularda saklanır.
Baklanın 15 gr. çiçeği bir litre suda haşlanır, günde bir kaç kaşık
içilirse, idrarı söktürür, vücuttaki zehirleri dışarı atar.
Böbreklerdeki taşların, kuma dönüşmesine yardım eder. Böbrek ağrılarını
dindirir, iltihabı giderir.
Kırk gün devamlı yiyen kadın hamile kalmaz. Tavuğa yedirilse,
yumurtlamaz.
Kanı durmayan yaralarda ikiye bölünüp yapıştırılsa, kanı durdurur ve
insana uyku verir.
Baklanın kabuğu kıl biten yerlere dövülüp sürülse bir daha o yerden kıl
çıkmaz.
Bakla suyu ile yüz yıkansa renk güzelleşir. Sulak konulduğu zaman kan
kesilmezse. baklanın yarısını kan akan yerlere koymalıdır. Derhal kanı
durdurur.
Arpa unu ile karıştırıp, çıbanlara yakı gibi konur. Kulak arkasında ve
göz altında olan şişlere balla karıştırılıp sürülebilir. Zeytin yağı ile
karıştırarak hanâzir (Boyunda çıkan sıraca-Domuz bay illeti) hastalığına
yakı gibi konulsa faydalıdır.
Kabuğu ile beraber suda pişirilip sirke ile yenilse, bağırsak yaralarına
ve müzmin ishale iyi gelir. Fakat pişirilirken ilk suyunu değiştirmek
lâzımdır ki gaz ve şişkinlik yapmasın. Eski baklanın gazı tazesinden
daha azdır.
Yine baklanın kabuklan çıkarılıp her bakla ikiye bölünerek ama
yapıştırılırsa gözden akan nezleden mütevellid yaşı keser ve baş
ağrısını geçirir.
Kabuğunu üzüm şurubu ile pişirip erkek organlarında, memede olan şişlere
ve vücuttaki leke hastalığına yakı gibi konulma şişliği geçirir.
Dövülmüşü bademyağı ile pişirildikten sonra şeker de katılarak yense,
öksürüğe ve her cins göğüs üşütmelerine iyi gelir. Dövülüp ince elekten
geçirerek göze çekilse, göze beyaz perde inmez.
Kabuğu çıkarılmış bakla yağ, tuz, kekik, tarçın, biber, kimyon, ancundto,
yarpaz (kekiğe benzer bir ot) ile pişirilip yemek hertürlü derde
devadır. Üstüne de zencefil murabbası yemelidir.
İbn Baytar'a göre bakla pişirildikten sonra Nikrise (Gut) yakı gibi
konulsa ve suyu da domuz yağı ile karıştırılıp sinir üzerindeki
cerahatlara ve yine nikrise sürülse iyi gelir. Yaprağı ateş, yanığının
üstüne konulsa iyi gelir.
Baklayı çok yemek zihni bozar. Bu sebepten dolayı pirinçle yemek tavsiye
edilir. Çok bakla yiyenlerde gaz ve şişkinlik sebebiyle kulunç agrıları
artar. Bazı kimselerde de boğaz ağrısı yapar denilir. O zaman da badem
yağı veya şırlağarı (susarayağı) içmedir.
Çiçekleri, sürgünleri toplanıp kurutulur. 1 litre kaynar suya 50 gr.
konur, 20 dakika dinlendirilip süzülür ve yemek arası saatlerde 3-4 su
bardağı içilir. Bu çok iyi idrar Söktürür.
|